Πόσες φορές έχουμε ακούσει ένα τέτοιο  επιχείρημα εναντίον της διδασκαλίας της αρχαίας ελληνικής γλώσσας.  Άμα δηλώσεις  πως αγαπάς την αρχαία ελληνική γλώσσα κατατάσσεσαι στους  «συντηρητικούς».  Στην αντίθετη περίπτωση είσαι «προοδευτικός».

Γιατί κάθε θέμα το εξετάζουμε πάντα μέσα από την αντίθεσή του.   Έτσι διαπαιδαγωγηθήκαμε, έτσι μαθαίνουμε.  Πάντα με αντιθέσεις,  καλό-κακό, όμορφο-  άσχημο…  ώστε να διχαζόμαστε ακόμη και με τον ίδιο μας τον εαυτό.  Όμως, αυτό είναι μια άλλη κουβέντα.

Στη Γερμανία 14.000 μαθητές επιλέγουν την  εκμάθηση των λεγομένων «νεκρών γλωσσών», αρχαία ελληνικά και λατινικά, αριθμός  μεγαλύτερος κατά 2. 000 προηγούμενων ετών.  Στη Γαλλία, το 2016, το 92% των γυμνασίων της χώρας και το 70% των μαθητών επέλεξαν μια ξεχωριστή θεματική του νέου εκπαιδευτικού προγράμματος  με τίτλο Γλώσσες και Πολιτισμός της Αρχαιότητας στην οποία όπως είναι φυσικό δεσπόζει η εκμάθηση της αρχαίας ελληνικής και της λατινικής γλώσσας!

Δεν είμαι φιλόλογος ούτε γλωσσολόγος ούτε καν επιστήμων.  Όμως, αγαπώ αφάνταστα και θαυμάζω την γλώσσα μας με τις λεπτές αποχρώσεις στην ερμηνεία των λέξεών της.  Με τις διαφορετικές λέξεις οι οποίες σημαίνουν το ίδιο πράγμα  όμως με άλλη συναισθηματική φόρτιση: οικία, σπίτι, κονάκι, καλυβάκι κοκ.  Λέξεις όπως αειφορία, αειθαλής, αει…  Ναι, το πρώτο συνθετικό είναι αρχαίο!  Πώς είναι δυνατόν να δημιουργούμε ή να διαλύουμε μια γλώσσα με νόμο;  Ο Γ. Ράλλης που γνώριζε και μιλούσε την καθαρεύουσα ως υπουργός παιδείας το 1976 κατήργησε την καθαρεύουσα!  Με αποτέλεσμα επερχόμενες γενιές να μην μπορούν να διαβάσουν αριστουργήματα της νεοελληνικής λογοτεχνίας όπως  του Κάλβου,  Κοραή,  Ροΐδη, Παπαρρηγόπουλου ακόμη και του Εγγονόπουλου.  Αποδεχθήκαμε μόνο την καθαρεύουσα του Καβάφη λόγω της ιδιαίτερης γλωσσικής ιδιοσυγκρασίας του και ίσως κάτι έμαθαν τα παιδιά διότι ευτυχώς δεν μελετούν στο σχολείο τα ποιήματά του από μετάφραση όπως γίνεται με τον Βιζυηνό και το έργο του  Το αμάρτημα της μητρός μου.  Παρεμπιπτόντως, το έργο αυτό το μελετήσαμε στην Στ΄ Δημοτικού στα Σχολικά Αναγνώσματα και έτσι μαθαίναμε την γλώσσα μας.  Μέσα από την λογοτεχνία.

Στη Γερμανία 14.000 μαθητές επιλέγουν την  εκμάθηση των λεγομένων «νεκρών γλωσσών»,
αρχαία ελληνικά και λατινικά, αριθμός  μεγαλύτερος κατά 
2.000 προηγούμενων ετών. 

Πώς είναι δυνατόν, εμείς οι ίδιοι να μην έχουμε την ικανότητα να διαβάσουμε τα κείμενα των προγόνων μας,  όταν  ο ευρωπαϊκός πολιτισμός στηρίχτηκε στον Πλάτωνα, στον Θουκυδίδη;  Δεν έχω διαβάσει βιβλίο φιλοσοφίας ή εσωτερισμού γραμμένο από ξένο συγγραφέα και να μην υπάρχει αναφορά στον Σωκράτη!

Αναρωτιέμαι, πώς μπορεί να θεωρείται νεκρή μια γλώσσα με τέτοια κλασικά κείμενα που συνεχίζουν να επιζούν και να μελετώνται.  Το σχολείο, κατά την άποψή μου, θα έπρεπε να καλλιεργεί στους μαθητές αναγνωστική ικανότητα και την αγάπη για τα κείμενα, τα βιβλία, τα λογοτεχνικά έργα.  Να του δώσει εφόδια ικανά  να μπορεί να διαβάζει, να κατανοεί τις πανανθρώπινες αξίες, ιδέες και ιδανικά ώστε να οδηγηθεί στις δικές του απόψεις  ζωής.  Να μην είναι αποκομμένο από τα έργα όχι μόνο των κλασικών της αρχαιότητας αλλά και από τα έργα των πιο άμεσων προγόνων του.

Εν κατακλείδι, γνωρίζετε πως το συντακτικό της αρχαίας ελληνικής είναι μια εξαιρετική άσκηση του νου;  Ότι ο μαθητής αναπτύσσει μαθαίνοντάς το παρόμοιες δεξιότητες με τα μαθηματικά;  Γνωρίζετε ότι η ευφυΐα του ατόμου εξαρτάται και από την χρήση και την κατανόηση της μητρικής του γλώσσας; Και ότι ο πιο ενδιαφέρων τρόπος είναι η διερεύνηση της ετυμολογίας των λέξεων που σε μεταφέρει αιώνες πίσω; Ναι…. στην αποκαλούμενη, απαίδευτα, νεκρή γλώσσα, την αρχαία ελληνική!

%d bloggers like this: